Wat betekent archeologie en cultuurhistorie bij Arcadis?

Vanuit de strategie ‘Creating a Sustainable Future’ werkt Arcadis als de Design & Consultancy organisatie aan duurzame en veerkrachtige steden, slimme infrastructuur en toekomstbestendige industrieën. “Wat heeft archeologie hiermee te maken?”, hoor ik je denken. Ik neem je mee naar mooie projecten waar ik samen met mijn collega’s als adviseur archeologie en cultuurhistorie bij betrokken zijn.

Afsluitdijk: archeologie en monumentenzorg tijdens uitvoering

De Afsluitdijk beschermt Noord-Nederland en wordt de komende vijf jaar versterkt door onder andere dijkversterkingen, bouw van nieuwe spuimiddelen, renovatie van bestaande spuimiddelen, de bouw van keersluizen en de aanleg van een onderbreking in de dijk voor een vismigratierivier. Wat ik het bijzondere aan dit project vind, is dat grote delen van de Afsluitdijk beschermd zijn als rijksmonument. De Afsluitdijk kent ook een bijzondere geschiedenis. Bijvoorbeeld als de plek waar tijdens de Tweede Wereldoorlog de vijandelijke opmars staande is gehouden. Deze periode en de aanpassingen aan de stellingen door de Duitsers en tijdens de Koude Oorlog hebben grondsporen achtergelaten die archeologisch onderzoek nodig hebben. Mijn collega’s Floris van Oosterhout en Koos Mol werken namens Levvel bij het project Afsluitdijk. Zij staan voor de uitdaging om de monumentale aspecten van de Afsluitdijk te borgen tijdens de bouw van de nieuwe kunstwerken.

Werkzaamheden op de Afsluitdijk

Dijkversterking Wijk bij Duurstede – Amerongen: erfgoed verbindt verhaal en ontwerp

Het gebied bij Wijk bij Duurstede – Amerongen heeft een unieke geschiedenis. De verhalen uit het verleden leven nu nog bij de mensen en dragen bij aan de belevingswaarde van de dijk. Tijdens de verkenningsfase van de dijkversterking werkt mijn collega Eline Amsing voor het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden mee aan het integraal ontwerp en omgevingsmanagement. Zij heeft verhalen tijdens informatieavonden en ontwerpsessies met bewoners en belanghebbenden verzameld en deze gekoppeld aan cultuurhistorische elementen in het landschap. Door dit te combineren met historisch kaart- en archiefmateriaal heeft Eline de “Canon van de Lekdijk” opgesteld. Collega Dirk Knapen heeft dit vertaald naar een storymap als onderdeel van de Nota Kansrijk Oplossingen. Dit is een interactieve kaart waarop informatie over het project wordt gedeeld met gebruik van historisch kaartmateriaal. Ik vind het een super innovatieve manier om gebruik te maken van de historische waarden in het gebied en hoop dat we in de toekomst deze techniek meer kunnen toepassen. 

  

Alvast een sneak preview van de Storymap

HWBP Noordelijke Maasvallei: archeologie van begin tot eind

Voor het Waterschap Limburg werkt Arcadis aan het HoogWaterBeschermingsProgramma Noordelijke Maasvallei Limburg. In het voorstadium heb ik samen met mijn collega Eline Amsing voor verschillende plangebieden een cultuurhistorische inventarisatie en waardering uitgevoerd. De veldinventarisaties vind ik een van de leukste dingen om te doen, omdat ik dan op hele mooie plekjes in Nederland komt. De resultaten zijn gebruikt als input voor het ontwerp om rekening te houden met de aanwezige waardevolle elementen in het gebied. 

Daarnaast heb ik met collega’s een archeologisch bureau- en booronderzoek in het plangebied uitgevoerd. Bij archeologisch onderzoek doorlopen we een onderzoekscyclus. We starten met het uitvoeren van een bureauonderzoek om de specifieke archeologische verwachting te bepalen. Door het uitvoeren van het bureauonderzoek voor HWBP weet ik waar een grotere kans ligt om bepaalde soort archeologische resten te treffen én waar we dus vervolgonderzoek moeten uitvoeren. De tweede stap is het uitvoeren van een booronderzoek waarbij we kijken of de bodem intact is. Op het moment dat we een intacte bodem aantreffen, is het waarschijnlijk dat wellicht archeologische resten in de grond zitten die nog niet verstoord zijn. De volgende stap is dan een proefsleuvenonderzoek waarbij we met lange sleuven onderzoeken of er archeologische vindplaatsen in het gebied zitten. Mijn collega Ineke de Jongh is verantwoordelijk voor alle archeologische werkzaamheden binnen dit project.

Op pad tijdens de inventarisatie in Beesel

Maas’tuurlijk: cultuurhistorische inventarisatie van het bijzondere Maasdal

In het project Maas’tuurlijk passen we de cultuurhistorische inventarisatie toe zoals wij deze bij het HWBP Noordelijke Maasvallei hebben ontwikkeld. Ik vind het ontzettend leerzaam om aan beide projecten mee te werken en van zo dichtbij de ontwikkeling van nieuwe methodieken mee te maken. Het project valt onder de Kaderrichtlijn Water, een Europees programma gericht op het verbeteren van de waterkwaliteit. Maas’tuurlijk focust zich op het verbeteren van waterkwaliteit door middel van ecologische herstelmaatregelen.

Binnen dit project voer ik samen met collega’s Ineke de Jongh en Susan de Jong de conditionerende onderzoeken archeologie en cultuurhistorie uit. De afgelopen periode hebben wij hiervoor onder andere een veldinventarisatie voor cultuurhistorie in Limburg uitgevoerd. Tijdens dit veldwerk hebben we alle locaties bezocht om een compleet overzicht van de aanwezige cultuurhistorische waardevolle elementen in het gebied te krijgen. Zo hebben wij tijdens het veldwerk onder andere het mooie en unieke maasheggenlandschap geïnventariseerd. Deze type heggen zijn herkenbaar voor het gebied langs de Maas en dienden in het verleden als perceelscheidingen.

 

Heggenstructuren die dienen als perceelafscheidingen inventariseren in Limburg

Ik vind het superleuk om te werken bij het team archeologie en cultuurhistorie. Niet alleen omdat de projecten heel divers zijn en we op deze manier veel van elkaars project kunnen leren maar ook omdat ons team ontzettend gezellig is om mee samen te werken! 

 

Team Archeologie en Cultuurhistorie


Natasja van der Heijden

Junior omgevingsmanager en adviseur erfgoed +31 (0)6 1139 2362 Stel mij een vraag