2021: het jaar van het Klimaatbewustzijn?

Dat was het dan, 2020 zit er op. Elk jaar grijp ik de jaarwisseling aan om de balans op te maken. Hierbij staan voor mij de volgende vragen centraal: wat zag ik gebeuren, wat kan ik ervan leren en hoe kan ik deze geleerde lessen gebruiken in het nieuwe jaar?

Ik kan er niet omheen, 2020 was voor iedereen een zeer bewogen jaar. Eerst enthousiast gestart aan het nieuwe decennium en al gauw verguisd door de vele limitaties en onzekerheden door de grote gezondheidscrisis die we meemaken. Het was een jaar waarin veel veranderde. Als stip op de horizon kunnen we hoop putten uit eerdere pandemieën, want aan elke pandemie komt een einde.

Positieve veranderingen

Voor mij stond 2020 ook in het teken van positieve veranderingen. Het was het jaar waarin ik mijn ambitie waar kon maken. Namelijk werken als adviseur bij Arcadis aan de onderwerpen van morgen, zoals klimaatadaptatie en mitigatie. Voor mij was het ‘landen’ in de organisatie een behoorlijke kluif. Arcadis is een echte netwerkorganisatie, waardoor ook ik door de nieuwe digitale werkelijkheid de impact van de Corona pandemie heb ervaren. 

In mijn rol als adviseur kijk ik ook verder dan de gezondheidscrisis waar we nu in zitten. Een meme die dat mooi samenvat, is het plaatje waarop COVID-19 als een vloedgolf op ons afkomt. Achter die vloedgolf volgen veel grotere vloedgolven van een economische recessie, klimaatverandering en het instorten van de biodiversiteit. De afbeelding heeft een belangrijke boodschap: we moeten aandacht blijven houden voor de crises die gaan volgen! 

Weerrecords

Vijf jaar na het ondertekenen van het Klimaatakkoord van Parijs blijkt ook 2020 bol te staan van de weerrecords door klimaatverandering. Denk aan de bosbranden in Australië en de Verenigde Staten en het grote aantal orkanen waardoor de namen zelfs opraakten. Ook in Nederland sneuvelden records. Zo had 2020 de warmste dag ooit en was het nooit eerder acht dagen aaneengesloten boven de 30 graden. 

Maar ook het ‘normale’ weer verandert.  In Nederland is de gemiddelde temperatuur in het voorjaar nu ongeveer net zo hoog als een halve eeuw geleden in Nice. Dit heeft grote gevolgen. Je onthoudt echter vooral dat je op die thuiswerkdag in augustus een ventilator op het bureau nodig had, de schaatsen weer een seizoen in de kelder blijven liggen of dat je door een ondergelopen straat fietste na een korte, hevige bui. Terwijl de veranderingen in het ‘normale’ weer nog uitzonderlijker zijn.

Overeenkomsten Corona en klimaat

In mijn dagelijkse werkzaamheden vallen de overeenkomsten tussen de Coronacrisis en de Klimaatcrisis mij vooral op. Bij beide crises wordt een beroep gedaan op je gedrag. Aanpassingen in ons gedrag zijn de sleutel om goed met de crises om te gaan. Dit horen we regelmatig in de communicatie vanuit de overheid die ons moet aanzetten tot een collectieve actie om de besmettingscijfers te verlagen. We worden echter nog maar beperkt  opgeroepen tot duurzaam gedrag, zoals het eten van minder vlees, het installeren van zonnepanelen of het plaatsen van een regenton in de tuin om regenwater op te vangen voor drogere tijden.

Klimaatbewustzijn

Dit zie ik vaak terug in de praktijk. Bijvoorbeeld in de klimaatdialogen die ik uitvoer voor de Nederlandse gemeenten. Ik zie bij het brede publiek nog weinig besef van urgentie en ‘klimaatbewustzijn’ om in 2050 Nederland, in het kader van het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie, klimaatbestendigheid en waterrobuust in te richten. Inwoners zijn vaak druk met de waan van de dag. Zij hebben aandacht voor andere zaken, zoals de coronacrisis. En er zijn ambtenaren die nog niet eerder van het Deltaprogramma hebben gehoord.

Klimaat in actie

Als ik het laatste jaar iets heb geleerd, is dat als we écht iets willen, het blijkbaar snel kan. Snelle verandering is mogelijk als we doordrongen zijn van de urgentie. Daarom pleit ik er voor om in 2021 lokale overheden te laten inzetten op het  ‘klimaatbewustzijn’ en het handelingsperspectief. Haal de obstakels en weerstand weg. Dus niet alleen inwoners motiveren om geveltuintjes te plaatsen, maar ze ook advies op maat geven en gratis hulp bieden voor de aanleg. Goede voorbeelden vanuit de overheid met dit soort makkelijke maatregelen zetten aan tot actie. Als iedereen een kleine actie neemt in 2021, wordt het niet alleen een goed jaar voor onze gezondheid, maar ook voor het klimaat!

Ian Minnes

Adviseur Energie en Klimaat +31 (6)1594 1057 Stel mij een vraag
Share on Wechat
"Scan QR Code" on WeChat and click ··· to share.