Vijf quick wins voor minister van Duurzaamheid

De historische uitspraak in de Klimaatzaak zal niemand zijn ontgaan. Met de uitspraak van de rechter is de Staat verplicht om de CO2 uitstoot in 2020 terug te dringen met 25%. Flink meer dan de 16-17% CO2 reductie waar nu op wordt gemikt. Urgenda pleit zelfs voor 40% CO2 reductie. Dat lijkt veel maar is absoluut haalbaar met deze vijf quick wins voor de nieuw te installeren minister van Duurzaamheid.

De historische uitspraak in de Klimaatzaak zal niemand zijn ontgaan. Met de uitspraak van de rechter is de Staat verplicht om de CO2 uitstoot in 2020 terug te dringen met 25%. Flink meer dan de 16-17% CO2 reductie waar nu op wordt gemikt. Urgenda pleit zelfs voor 40% CO2 reductie. Dat lijkt veel maar is absoluut haalbaar met deze vijf quick wins voor de nieuw te installeren minister van Duurzaamheid.

Vrijwel iedere (grote) organisatie heeft een manager duurzaamheid en een beleid op dit vlak. Steeds meer gemeenten en provincies ook. Maar de Rijksoverheid? Niet dat ik weet. Een minister van Duurzaamheid lijkt mij een prima plan. Iemand met mandaat en mankracht om vol voor die 25-40% reductie te gaan. Er zijn legio voorbeelden in het bedrijfsleven en bij lokale en regionale overheden waar de minister zijn voordeel mee kan doen. Om hem of haar op weg te helpen vast vijf quick wins om direct mee aan de slag te gaan:

Alle ambtenaren uit de auto of in een duurzame auto. Natuurlijk reist het merendeel van de ambtenaren met het OV, maar er zijn er nog genoeg die reizen met een benzine of diesel slurpende (hoge) middenklasser. Dat hoeft niet in één jaar ingevoerd te worden. Begin bij nieuwe inzet. Is een nieuwe auto noodzakelijk? Zo ja, dan alleen duurzaam. Bij ons scheelt dat jaarlijks zo’n 2-4% aan CO2 uitstoot. In 10 jaar tijd (2020 t.o.v. 2010) besparen we op deze manier zo’n 25% op CO2 uitstoot en brandstofkosten.

Breng de CO2 footprint van de huisvesting in kaart. Dan weet je waar je kunt besparen. Zelf voeren we ieder jaar op twee kantoren een energieperformance scan uit op de installaties. Daarmee besparen we jaarlijks ongeveer 2-3% op ons energieverbruik. Over 10 jaar een besparing van een krappe 25%. Ook kun je hierbij kritisch kijken naar werkplekken. In de regel is er voor iedere ambtenaar 1 werkplek beschikbaar, vermoed ik. Bij ons is het gemiddelde 0,5-0,7 per fte. Daarmee kun je 30-50% besparen op werkplekken en energieverbruik.

Voor zover de eigen bedrijfsvoering. Er valt nog veel meer te winnen in beleid en wetten. Met deze quick wins kan de minister morgen al beginnen:

Hoe duurzamer je plan hoe sneller je mag bouwen. In het bouwbesluit zitten al duurzame maatregelen. Nadeel is dat het bouwbesluit een minimum hanteert. Hierdoor worden burgers en bedrijven niet echt gestimuleerd om het beter te doen dan deze eis. Er vanuit gaande dat een gemiddelde bouwvergunningprocedure drie maanden duurt (inclusief inspraak/ beroep), kun je in de procedures op nemen dat bij een lagere EPC of bij een duurzamer gebouw, de proceduretijd wordt verkort. Stel dat je je duurzaamheid van het gebouw, we rekenen met EPC, met 25% verbeterd, dan wordt ook de proceduretijd met 25% verkort.

Blijf duurzaam rijden stimuleren. Een paar jaar terug is een lager bijtellingstarief ingesteld voor elektrische auto’s. De BPM voor auto’s met een lagere uitstoot is verlaagd. Dit beleid is zo succesvol, dat heel veel mensen hiervoor kiezen. Alleen worden deze auto’s nu niet altijd even zuinig gebruikt en de kas te weinig gespekt. Nu wordt deze regeling weer stevig te niet gedaan. Zonde. Ik pleit ervoor om duurzaam rijden te blijven stimuleren. En de regel langzaam bij te stellen. Dan weet je wat er gaat gebeuren, als overheid, bedrijfsleven en burger, en kan de auto hierop worden aangepast door de industrie.

Echt duurzaam inkopen. De overheid hanteert verschillende tools en methodieken om duurzaam in te kopen. Beginnend bij de duurzaam inkoop criteria van SenterNovem; een wassen neus. Wat écht heeft geleid tot een versnelling van duurzaamheid in de GWW sector, is de implementatie van de CO2 Prestatieladder door twee grote inkooporganisaties: Rijkswaterstaat en ProRail. Deze tooling werkt enorm goed in de markt omdat duurzaamheid economisch wordt beloond. Pas dit als minister van Duurzaamheid overal toe. Reken maar dat er verandering tot stand komt.

Met deze quick wins is 25% CO2 reductie zeker haalbaar, bovenop de reducties die al gepland waren. Zo komen we dus richting die 40% waar Urgenda voor pleit. Beste premier, wat denkt u? Kunnen we na de zomer een minister van Duurzaamheid installeren?

Niels van Geenhuizen

Global Sustainable Solutions Leader +31 (0)6 2706 1819 Stel mij een vraag