AUTEUR

Profielfoto van Ian Minnes
Ian Minnes
Adviseur Energie en Klimaat
Adviseur Energie en Klimaat

Nederlanders, stop met het inzetten van de windmolen als lamlegger van de energietransitie. Draagvlak vinden voor windmolenparken is momenteel vrijwel onmogelijk. Tegenstanders van windmolenplannen lijken te zijn vergeten dat zonder de Nederlandse molen we helemaal geen achtertuin zouden hebben, verwijzend naar het not in my back yard (NIMBY) principe. Zonder windmolens kunnen we de keihard benodigde energietransitie niet realiseren. Laten we daarom de windmolen weer massaal omarmen als nationale trots.

Weerstand alom

Plannen voor windparken zijn de laatste tijd vrijwel altijd onderhevig aan protest of zorgen van omwonenden. Deze zorgen concentreren zich met name op de locatie van de molen (horizonvervuiling of slagschaduw), geluidshinder, gezondheid en zorgen over biodiversiteit, zoals schade aan vogelpopulaties. De weerstand tegen de komst van windmolens en de bijbehorende ‘zoekgebieden’ bereikte de laatste maanden het absolute kookpunt. In Amsterdam IJburg werd een zoekgebied geschrapt door aanhoudende demonstraties. In Weesp stapte een wethouder op door onenigheid over windmolens, met als gevolg het schrappen van het zoekgebied Bloemendalerpolder. 

Bakermat

Al deze weerstand is verbazingwekkend, als je bedenkt dat juist de windmolen onze nationale trots is. Nederlandse windmolens prijken sinds jaar en dag hoog op de lijst van nationaal cultureel erfgoed en zijn wereldwijd bekend. Molens zijn daarbij de bakermat van de Nederlandse moderne democratie. In de dertiende eeuw haalden molens water uit polders om schaarse vruchtbare grond beschikbaar te maken. Dat werd een steeds moeilijkere exercitie door bodemdaling en een stijgend rivierpeil. Graaf Floris V van Holland gaf daarom opdracht om de eerste waterschappen op te richten die de waterhuishouding in een gebied moesten regelen. Zij besloten molens op grotere schaal als droogmakerijen toe te passen. Op het hoogtepunt stonden er in de negentiende eeuw in Nederland zo’n negenduizend windmolens. 

Wederom schaarste

Anno 2021 hebben we in ons land weer te maken met schaarste: een groot tekort aan duurzame energie. In 2020 wekten we nog maar 26 procent duurzame elektriciteit op. Onderzoek van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (2020) laat zien dat bijna driekwart van de Nederlanders zich zorgen maakt over de verandering van het klimaat. We moeten af van het idee dat we de afspraken in het Klimaatakkoord behalen met alleen zoekgebieden voor zonne-energie. We hebben windenergie keihard nodig, onder meer om de balans te houden op het elektriciteitsnet. 

Samenwerking essentieel

Polderbewoners, zoals boeren, edelen, stedelingen en andere burgers vormden samen de eerste waterschappen. Alleen door samen te werken kon het nieuw ontgonnen land droog blijven. De baten van het samen optrekken vertaalden zich letterlijk terug in het houden van droge voeten. Ook bij de grootschalige opwek van hernieuwbare energie is samenwerking cruciaal. Het Klimaatakkoord stelt dat er gestreefd moet worden naar 50 procent lokaal eigendom. Ik pleit voor het verplicht stellen hiervan. Bewoners en bedrijven worden medeverantwoordelijk voor een klimaatbestendige inrichting van het gebied waarin ze wonen. En werken samen in de ontwikkeling, bouw en exploitatie van windprojecten. De baten van een project vloeien daarmee terug naar de lokale omgeving. Hiervan profiteert de omgeving. En dat komt ook het draagvlak ten goede. 

Teruggeven

Windmolens hebben ons land letterlijk groot gemaakt en generaties uit verleden een steeds beter leven geschonken. Er is een paradoxale situatie ontstaan waarbij men vergeten is wat de molens voor ons hebben en kunnen betekenen. Zonder moderne windmolens zijn we terug bij af en zal de toekomstige generatie ons land moeten teruggeven aan het water. En voorspel ik dat in het jaar 2100 de polders weer zijn volgestroomd. Denk daarom twee keer na voordat je in de weerstand schiet tegen een windmolen. Laten we de windmolen weer in ere herstellen als onze nationale trots.

 

AUTEUR

Profielfoto van Ian Minnes
Ian Minnes
Adviseur Energie en Klimaat
Adviseur Energie en Klimaat

Nog niet klaar met lezen?
Dit kan voor jou ook interessant zijn