AUTEUR

Eric Schouwenberg
Afdelingshoofd Natuur & Biodiversiteit
Afdelingshoofd Natuur & Biodiversiteit

Vorig jaar schreef ik op 22 mei, de Dag voor de Biodiversiteit, al een blog over mijn zorgen voor de wereldwijde afname van biodiversiteit. Ik gaf toen aan dat al 60-70 jaar aandacht gevraagd wordt voor de achteruitgang van de biodiversiteit en er niet veel leek te gebeuren om dit te stoppen. Hoewel ik denk dat de samenleving inmiddels meer en meer bewust is van het belang van biodiversiteit, lijken we soms maar langzaam actie te ondernemen. We kunnen ons niet veroorloven nog meer tijd te verliezen en een nog grotere “hypotheek” te nemen op de toekomst van onze kinderen. De grenzen van onze planeet zijn echt bereikt. Waar blijven de daden? Willen we echt bouwen aan een betere, duurzamere, toekomst? Durven we keuzes te maken binnen onze projecten? Als rasopimist denk ik gelukkig nog steeds van wel en zie ik de positieve veranderingen.

Logo van de dag van de biodiversiteit 2022

Er is een toenemend besef dat biodiversiteit van levensbelang is voor toekomstige generaties. Ondanks dit besef neemt het aantal soorten en de genetische verschillen binnen soorten nog steeds af als gevolg van menselijke activiteiten. Goed dat we daarom elk jaar weer op 22 mei de Internationale Dag voor Biodiversiteit vieren en aandacht blijven vragen voor het belang van biodiversiteit.

Toekomst voor al het leven

Dit jaar is het thema: “Building a shared future for all life”. We moeten inderdaad bouwen. Aan bewustwording, maar zeker ook letterlijk bouwen met en voor onze natuur. Ondanks al onze technologische vooruitgang moeten we ons bewust zijn dat we volledig afhankelijk zijn van gezonde ecosystemen voor ons water, voedsel, medicijnen, kleding, brandstof, onderdak en energie, om er maar een paar te noemen. Onze economie is volgens het World Economic Forum voor meer dan 40% direct afhankelijk van gezonde ecosystemen met bijbehorende biodiversiteit. Binnen en buiten Arcadis probeer ik een bijdrage te leveren aan deze bewustwording en probeer ik aandacht en positieve impact op natuur & biodiversiteit onderdeel te maken binnen al onze projecten. We moeten niet tegen de natuur werken, maar met de natuur is telkens weer mijn boodschap.

Wat is biodiversiteit?
Biodiversiteit wordt vaak beschreven als de verscheidenheid aan planten, dieren en micro-organismen, maar het omvat ook genetische verschillen binnen elke soort - bijvoorbeeld tussen variëteiten van gewassen en rassen van vee - en de verscheidenheid aan ecosystemen (meren, bossen, woestijnen, agrarische landschappen) met hun interacties tussen soorten (mensen, planten, dieren).

Bestrijder van pandemieën

Het mag inmiddels duidelijk zijn dat natuur en biodiversiteit belangrijk zijn voor elke samenleving. Vis levert 20 procent van dierlijke eiwitten aan ongeveer 3,3 miljard mensen¹. Meer dan 80 procent van het menselijke dieet wordt geleverd door planten². Maar liefst 80 procent van de mensen die op het platteland in ontwikkelingslanden wonen, vertrouwt op traditionele plantaardige geneesmiddelen voor basisgezondheidszorg³. Verlies van biodiversiteit bedreigt daarom iedereen, inclusief onze gezondheid. Het is bewezen dat biodiversiteitsverlies zoönosen - ziekten die van dieren op mensen worden overgedragen - kan verspreiden, terwijl het intact houden van biodiversiteit intact pandemieën zoals die van het coronavirus voorkomt en bestrijdt.

Vergroten biodiversiteit cruciaal

Niet alleen behoud, maar nadrukkelijk ook het vergroten van biodiversiteit. Daarom is het thema voor de dag voor de biodiversiteit zo belangrijk. Het is niet voor niets dat in 2020 de Verenigde Naties het decennium voor ecosysteemherstel aankondigde. Het huidige decennium is cruciaal. Natuur en biodiversiteit zijn de basis voor ecosysteemgebaseerde benaderingen voor oplossingen voor onder andere de klimaatcrisis, voor gezondheidsproblemen, voedsel- en waterzekerheid. Het mag duidelijk zijn: wanneer biodiversiteit een probleem heeft, heeft de mensheid een probleem. Maar het moet ook duidelijk zijn dat bewustwording alleen niet voldoende is.

Gevecht door ecologen

Bij Arcadis is biodiversiteit verankerd in onze duurzaamheidstrategie. We willen binnen onze projecten meer dan alleen compliant zijn: we streven ernaar dat vanaf 2030 al onze projecten een positieve impact op biodiversiteit hebben. Het gaat echter niet vanzelf. Ook ik en de mensen in mijn team moeten soms nog vechten binnen projecten een positieve impact te realiseren. Maar het gaat steeds gemakkelijker. Toen ik veertien jaar geleden begon bij Arcadis was het voor ons vaak een heel gevecht. Tegenwoordig praten we als ecologen vanaf het begin mee binnen onze projecten. Soms is er een duwtje in de rug nodig, zoals via een Europese richtlijn, waarbij men vanaf 2024 moet rapporteren over de impact van hun activiteiten op biodiversiteit. Veel bedrijven zijn afhankelijkheid van ecosysteemdiensten en moeten daarom hun impact op natuur en biodiversiteit beperken of beter nog: omdraaien.

5 juni: Wereldmilieudag

Op deze dag van de biodiversiteit kijk ik ook alvast even vooruit naar 5 juni: Wereldmilieudag, met als thema “Only One Earth”. Hetzelfde thema als 50 jaar geleden. Hoe gaan we nu daadwerkelijk handelen? Laten we met z’n allen de goede keuzes maken. Ik heb goede hoop dat het gaat lukken. Vanuit Arcadis probeer ik in ieder geval mijn steentje bij te dragen. Ik blijf optimistisch.

¹Fish is crucial to a nutritious diet in many areas across the world

²Plants, the ‘core basis for life on Earth’, under increasing threat, warns UN food agency

³The growing use of herbal medicines: issues relating to adverse reactions and challenges in monitoring safety, Martins Ekor, 2014.

AUTEUR

Eric Schouwenberg
Afdelingshoofd Natuur & Biodiversiteit
Afdelingshoofd Natuur & Biodiversiteit