Slopen is de meest onderschatte fase van een bouwproject

Door Jan Verbraeken, projectmanager Arcadis

Slopen is meer dan met een hamer alles met de grond gelijk maken. Slopen is een specialiteit die aan de basis ligt van een duurzaam en veilig hergebruik van grondstoffen.
Het onverwacht opduiken van asbest is een vaak voorkomend euvel. Dit soms met verregaande gevolgen voor de planning en begroting van het project of de gezondheid van het personeel. Een goede voorbereiding minimaliseert deze risico’s.

In België wordt slopen nog vaak stiefmoederlijk behandeld – ‘platgooien’ is de mindset. Niets is minder waar: een goede voorbereiding en studie van de noodzaak en de werkwijze van sloopwerk kan onverwachte problemen tijdens projecten voorkomen.

De markt voor selectief en milieuvriendelijk slopen staat hier echter nog in zijn kinderschoenen. Opstartende initiatieven zoals ‘Tracimat’ - die de kwaliteit van het vrijkomende bouw en sloopafval willen verbeteren - zijn dringend nodig om de sloopsector op te tillen naar het niveau van de ons omringende landen. Bijvoorbeeld in Duitsland worden materialen zoals rots- en glaswol als risicovol beschouwd, terwijl in België sloopwerken uitgevoerd worden, zonder een betrouwbare asbestinventaris.

Er is nochtans een wettelijk verplichting om een asbestinventaris te hebben – maar vaak is deze inventaris een (half)lege doos. Een controle op de kwaliteit van deze inventaris is onbestaande, noch zijn er vereisten of erkenningen om een asbestinventaris op te mogen maken. Hierdoor gebeurt het frequent dat tijdens een sloopwerk asbest gevonden wordt, terwijl dat niet voorzien was. De sloopaannemer zal hierbij meerwerken aanrekenen en het project loopt vertraging op.

Arcadis gelooft in een betere aanpak. Investeer meer in de voorbereiding van de sloopfase; start met een goed beeld van de aanwezige materialen. Niet alleen afvalstoffen, maar ook de inerte materialen zoals beton, metselwerk en metalen. Deze aanpak vertaalt zich in een optimale valorisatie van waardevolle materialen en minimaliseert de risico’s op vertragingen in je project.

Wanneer een winkelcentrum één week te laat opent, of een productiebedrijf in de chemische of farmaceutische sector één maand later start, heeft dat enorme impact op de omzet. Als deze vertraging te wijten is aan een besparing van enkele honderden euro’s op de asbestinventaris, dan voelt dit wrang. Het rendement van een beperkte extra investering in een goede voorbereiding kan dus groot zijn.

Wanneer de voorbereiding van de sloopwerken tijdig en grondig wordt uitgevoerd, duiken er bovendien mogelijkheden op, die bij overhaast studiewerk over het hoofd worden gezien. Arcadis is momenteel betrokken bij een project op een oude industriële site, waar verschillende scenario’s worden geanalyseerd voor het sloopproject en de navolgende ontwikkeling. Hierbij wordt nagegaan hoe afvalstoffen zoals gecontamineerd puin kunnen hergebruikt worden op het terrein. In plaats van een kost krijgen deze als het ware een positieve waarde.

Dit alles staat of valt bij de wil en visie om deze voorbereiding ernstig te nemen. Laat bij een volgend sloopwerk die hamer dus even liggen en denk na over een goede voorbereiding.